Ο Ελληνισμός της Κωνσταντινούπολης μετά την Ανταλλαγή Πληθυσμών στο 2ο Επιστημονικό συνέδριο

667

Ολοκληρώθηκε με μεγάλη επιτυχία  το 2ο Επιστημονικό του συνέδριο με θέμα: «Ο Ελληνισμός της Κωνσταντινούπολης μετά τη Συνθήκη Ανταλλαγής Πληθυσμών (1923-2016)», καταγράφηκε ως  ένα κορυφαίο μορφωτικό και πολιτιστικό δρώμενο για την Θεσσαλονίκη, αλλά και ένα σημαντικό βήμα στη μελέτη που πραγματοποιεί το Ιστορικό Αρχείο για τον ελληνισμό της Πόλης.

Συνέδριο στο Δήμο Καλαμαριάς «Ο Ελληνισμός της Κωνσταντινούπολης μετά τη Συνθήκη Ανταλλαγής Πληθυσμών (1923-2016)»

Το συνέδριο πραγματοποιήθηκε  σε συνεργασία με τον Δήμο Καλαμαριάς και το Διεθνές Πανεπιστήμιο Ελλάδος από την Παρασκευή 30 Σεπτεμβρίου έως και την Κυριακή 2 Οκτωβρίου 2016, στο Δημοτικό Θέατρο Καλαμαριάς «Μελίνα Μερκούρη».

Συμμετείχαν με ανακοινώσεις περισσότεροι από 30 επιστήμονες από πανεπιστημιακά ιδρύματα και ερευνητικά κέντρα της Ελλάδας, της Κύπρου και της Τουρκίας.

Το πρόγραμμα του επιστημονικού συνεδρίου περιλάμβανε ομιλίες από καθηγητές πανεπιστημίων, συγγραφείς, εκπαιδευτικούς, υποψ. Διδάκτορες και προσωπικές μαρτυρίες κατοίκων της Πόλης, που συνέβαλαν καθοριστικά με τον τρόπο σκέψης τους στο ψηφιδωτό της ιστορίας. Ένα διεπιστημονικό συνέδριο, όπου Ιστορικοί, κοινωνικοί ανθρωπολόγοι, πολιτικοί επιστήμονες, νομικοί, παιδαγωγοί, καλλιτέχνες μεταλαμπαδέψανε την ιστορική γνώση, χρήσιμα συμπεράσματα των γεγονότων των «Σεπτεμβριανών» του 1955, του σχήματος Ελλάδος – Κύπρου – Τουρκίας κ.α.

Έξι ενδιαφέρουσες συνεδρίες  κάλυψαν  ένα μεγάλο εύρος της ιστορίας και του πολιτισμού των Ρωμιών της Πόλης: «Μετά την Ανταλλαγή: Συνέχειες, Τομές και Ασυνέχειες» ,«Η Ιστορία μέσα από τα πρόσωπα»,«Η εκπαίδευση στην ελληνική μειονότητα»,«Υπό Διωγμόν: Περιοριστικά Μέτρα, Σεπτεμβριανά, Απελάσεις», «Εγκατάσταση και ενσωμάτωση. Μια νέα πατρίδα;»,«Η μνήμη και η ανάπλασή της».

Τα γεγονότα στην Πόλη, λεγόμενα ως «Σεπτεμβριάνα» του 1955 αποτελέσανε  την απέλαση των Κωνσταντινοπολιτών, που σύμφωνα με μαρτυρίες ήταν η «τελευταία άλωση». Ο ελληνισμός της Πόλης, που προσπαθούσε να ανακάμψει ύστερα από την μικρασιατική καταστροφή του 1922 αποτελούταν  από εμπόρους, γιατρούς, φούρναρους, δικηγόρους κ.α.

Οι γειτονιές διακρίνονταν για τον κοσμοπολίτικο χαρακτήρα τους. Λειτουργούσανε εκπαιδευτικά ιδρύματα το Ζωγράφειο που ιδρύθηκε το 1890, η Πατριαρχική Σχολή – Μεγάλη του Γένους Σχόλη που ιδρύθηκε το 1878, το Ζάππειο Παρθεναγωγείο που ιδρύθηκε το έτος 1887 και η ιστορική σχολή της Χάλκης που ιδρύθηκε από τον Γερμανό Δ΄, η οποία είναι χτισμένη σε σχήμα «Π» και στο κέντρο υπήρχε εκκλησία.

Συγκίνηση, προκάλεσαν  οι βιωματικές αφηγήσεις Κωνσταντινουπολιτών που ζουν στη Θεσσαλονίκη, όπως της  κ. Σιγάλα που απελάστηκε με την οικογένεια της το 1955 από την Κωνσταντινούπολη.. «Η ζωή στην Πόλη ήταν δύσκολη, πάντα υπήρχε ο φόβος» […] « Το πρωϊ 8 : 45 πηγαίναμε σχολείο, μετά δεν μπορούσαμε να πάμε πουθενά» [..] «φοβόμασταν μην μας επιτεθούν, μην μας βρίσουν». Στην συνοικία υπήρχε κίνδυνος καθημερινά, το καλοκαίρι περιμέναμε, είχαμε εξοχικό στην Χάλκη όπου κάναμε μπάνια».

Τα γεγονότα της 6ης Σεπτέμβρη ήταν  το αποκορύφωμα των γεγονότων , αφού προηγήθηκε η αναγκαστική επιστράτευση των Ρωμιών της Πόλης, ο φόρος περιουσίας αλλά και η προβακατόρικη επίθεση στην Θεσσαλονίκη στο κατά παράδοση οικία του Κεμάλ Ατατούρκ και τελικά την απέλαση των Κωνσταντινοπολιτών

Οι συμμετέχοντες  είχαν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν το ντοκυμαντέρ «Η απώλεια της πατρίδας» του  Τούρκου σκηνοθέτη  Aydin Kapancik και να ξεναγηθούν στην έκθεση «Τα Σεπτεμβριανά εν θερμώ στα πρωτοσέλιδα» της Ένωσης Ομογενών εκ Κωνσταντινουπόλεως Β.Ε  και του  Μορφωτικού Συνδέσμου Μακροχωρίου Κωνσταντινουπόλεως «Το Έβδομον του Βυζαντίου»

————————————————————-

Ευθύμιος – Σπυρίδων Γεωργίου-prlogos.gr